Monfadal é o nome dun lugar da parroquia do Carme de Mondoñedo e o dunha revista cultural de vida breve pero moi meritoria que se editou a finais do século XX. O crego, lingüista e profesor, Nicandro Ares Vázquez, nun estudo sobre a toponimia do concello de Mondoñedo publicado en Estudios Mindonienses, nº 14 (1998) […]
E. Lence Santar comparou o xeito deste gaiteiro nacido nas altas terras da Pastoriza co do poeta, músico e cantor vasco, José María Iparraguirre Balerdi (1820-1881). Chamábase Manuel Prieto Rego (1852- 1927) aínda que tamén era coñecido como Manuel da gaita, Manuel da Montaña e, sobre todo, por Curuxeiras, nome artístico tomado do seu lugar […]
Das eclipses de sol dicía Eduardo Lence Santar, etnógrafo e cronista mindoniense, que no Valadouro (Lugo) crían que eran moi malas porque gafaban as augas e que non as debía beber a xente nin o gando ata que a eclipse pasase. Se alguén se despistaba e collía auga mentres duraba a eclipse, debía tirala sen […]
Imos dar un breve paseo polo ano 1903. Nos apéndices da obra de Eugenio Carré Aldao, La literatura gallega en el siglo XIX (Librería Regional de Carré, A Coruña, 1903) aparecen varios poemas en galego da autoría de catro poetas nacidos ou residentes en Mondoñedo. “Unha violeta” (1899) de Julio Rodríguez Meire, “Un de tantos” (1896) de Antonio Noriega Varela, “Salayos” (1897) de Ramiro Gayoso, e un poema sen título, cuxo primeiro verso […]
En xaneiro de 1926, o poeta e mestre, Antonio Noriega Varela, entón destinado en Trasalba, Amoeiro (Ourense), pasou uns días en Mondoñedo. Tamén viaxou a Foz na compaña da súa filla, Cándida, e ao regreso fixo parada en Lugo antes de voltar a terras ourensás. Con tal motivo, La Provincia, xornal de Lugo, publicou dos […]
Nun artigo publicado en El Progreso o 14 de abril de 1957 Cunqueiro afirmaba xa no título: “El pulpo limita al norte con Villaba”. Aseguraba que era esta vila principal da Terra Cha a máis setentrional das lucenses que naquel entón cataban polbo en festas e feiras. Na de Gontán, en Abadín, impoñíanse os callos […]
Este ano que andamos foi declarado polo Parlamento de Galicia ‘Ano Oteriano’ ao cumprírense 50 anos do pasamento de Ramón Otero Pedrayo (Ourense, 1888 – 1976). Orador excelso e escritor notable, amais de cofundador do Grupo Nós e da Editorial Galaxia, destacado membro das Irmandades da Fala e do Partido Galeguista, unha das figuras sobranceiras […]
A Mondoñedo tamén chegaron os ecos da fazaña do Plus Ultra hai cen anos. O 22 de xaneiro de 1926 partiu do porto de Palos de la Frontera (Huelva) o hidroavíón Plus Ultra tripulado polos militares do exército español J. Ruíz de Alda, J. M. Durán, o mecánico Pablo Rada e o comandante ferrolán Ramón […]
Antonio Teijeiro Prieto naceu na rúa Padilla (actual Afonso VII) de Mondoñedo o 25 de abril de 1882; o seu pai era o músico, pintor e debuxante, Ramón Teijeiro Martín e a súa nai, Josefa Prieto Alonso. Foi vicepresidente da Juventud Jaimista de Mondoñedo e presidente da Juventud Tradicionalista. Tamén foi administrador do periódico La […]
Siervo González Rivas naceu en Mondoñedo en 1886. Era axente de recadación do concello desde 1927. Nos días da II República foi dirixente do Sindicato Único de Profesións Varias da CNT e presidente da Comisión Inspectora da Oficina Local de Colocación Obreira en 1934. Nas eleccións de 1933 encabezou a candidatura pola provincia de Lugo […]