A porta de Batitales ou de Santo Domingo da muralla medieval de Mondoñedo reconstruída en 1320 estaba situada nas confluencias das actuais rúas Concepción, Pacheco, Leiras Pulpeiro e José Febrero. Derrubouse cando se construÍu o mosteiro das concepcionistas entre 1713 e 1717. Desde a porta de Batitales accedíase á cidade polo occidente e a rúa […]
Como se desprazaba a xente a finais do século XIX e principios do XX! A ver! A maioría, obviamente, facíano a pé, aínda que as distancias intermedias fosen importantes. Outros faríano de a cabalo ou noutro equino, quizais en carro ou tamén, por que non, en coche ou en tren, alí onde o houbese. Pero, […]
Imos dar un breve paseo polo ano 1903. Nos apéndices da obra de Eugenio Carré Aldao, La literatura gallega en el siglo XIX (Librería Regional de Carré, A Coruña, 1903) aparecen varios poemas en galego da autoría de catro poetas nacidos ou residentes en Mondoñedo. “Unha violeta” (1899) de Julio Rodríguez Meire, “Un de tantos” (1896) de Antonio Noriega Varela, “Salayos” (1897) de Ramiro Gayoso, e un poema sen título, cuxo primeiro verso […]
Cando aínda andan depenicando as greas as penúltimas herbas outonías e trotan os poldros quincenos de contento, cando rinchan ceibes os garañóns e bufan impacientes as eguas nos altos de Campo de Oso ou Cabana de Vella, alá embaixo, no leito do val, Mondoñedo comeza a engalanarse para celebrar as San Lucas un ano máis. […]
PACO PIÑEIRO A UN PASO DE SER NOVO FILLO PREDILECTO DE MONDOÑEDO Segundo unha nota oficial difundida polo concello de Mondoñedo este vén de iniciar o trámite para o nomeamento como Fillo Predilecto de don Francisco Piñeiro González (Paco Piñeiro). No último pleno ordinario celebrado na Casa Consistorial o 31 de xullo de 2025, presentouse […]
Como saben, a Real Academia Galega dedicou o Día das Letras Galegas 2025 á poesía popular oral, personificándoo en sete mulleres: Pandereteiras de Mens (Malpica), Eva Castiñeira (Muxía) e Adolfina e Rosa Casás (Cerceda). Quizais a mellor maneira de sumarnos a esta celebración é homenaxear como merecen mulleres das que hai memoria nos nosos respectivos […]
«Cando comeza maio / chegan as Quendas / chámanos Mondoñedo / imos ás Quendas.» Este ano, que vai de cantigas e cantareiras por dedicarse o Día das Letras Galegas a sete mulleres ponte na transmisión do patrimonio poético e musical deste pais, imos volver a vista atrás, concretamente ao ano 1984 para revisar a historia […]
HOMENAXE A JOSÉ SÁNCHEZ GACIO José Sánchez Gacio (Mondoñedo, 1898 – 1980), avogado de profesión, ostentou os cargos de presidente da Deputación de Lugo e gobernador civil da provincia da Coruña nos tempos democráticos da II República (1931-1936). Tras o golpe de Estado de 1936 foi detido, sometido a consello de guerra en 1938 e sentenciado […]
O pregoeiro das Quendas deste ano é coñecido en Mondoñedo como Suso da Imprenta; nos papeis, Jesús Ramiro Robles López. Naceu en Ferrol o 7 de xaneiro de 1960 –a nai desprazárase a esa cidade para dar a luz– e poucos días despois xa comezou a residir en Mondoñedo, no emblemático barrio da Fonte Vella, […]
Un non se decata da urxencia de atopar unha fonte onde acalmar a sede ata que a secura o aperta o suficiente. Falo da sede de saber de nós mesmos, do noso pasado familiar e veciñal, de coñecer as vidas dos nosos parentes e devanceiros, de dar razón de como foron as cousas ou quen […]